 Termal Turizm Nedir?
Mineralize
termal sular ile çamurların, kaynağın yöresindeki çevre ve iklim
faktörleri bileşiminde, insan sağlığına olumlu katkı sağlamak üzere,
uzman hekim denetim ve programında; fizik tedavi, rehabilitasyon,
egzersiz, psikoterapi, diyet gibi destek tedavilerle koordineli kür
uygulamaları için yapılan turizm hareketidir. Sıcak kaplıca suyu
anlamına gelen termaller, sunduğu tedavi ve eğlence imkanları sayesinde
büyük bir turizm potansiyeli yaratıyor. Yapılan arkeolojik kazılarda
çıkan sonuçlara göre insanlar, yaklaşık 10 bin yıldır termal
kaynaklardan tedavi amaçlı olarak yararlanıyor. Çünkü bu sihirli sular
insanlara güzellik, sağlık, stressiz bir hayat, bedenen ve zihnen
rahatlama vaat ediyor. Tedavide uygulama belli dozda, seri halde, düzenli aralıklarla, belli sürelerle tekrarlanır. 
TÜRKİYE Termal Turizminin Geleceği
Termal
turizm amaçlı olarak senede Almanya ve Macaristan'a 10 milyon kişi,
Rusya'ya 8 milyon kişi, Fransa'ya yaklaşık 1 milyon, İsviçre'ye 800 bin
kişi gitmektedir. 126 milyon nüfuslu Japonya'nın Beppu şehrine sadece
13 milyon kişi termal turizm amaçlı olarak gitmektedir.
Türkiye
jeotermal kaynak zenginliği ve potansiyeli açısından dünyada ilk yedi
ülke arasında yer almakta olup, Avrupa'da birinci sıradadır. Ülkemizin
termal suları, hem debi ve sıcaklıkları hem de çeşitli fiziksel ve
kimyasal özellikleri ile Avrupa'daki termal sulardan daha üstün
nitelikler taşıyor.
Termal
sularımız doğal çıkışlı ve bol su verimli, eriyik maden değeri yüksek,
kükürt, radon ve tuz bakımından da oldukça zengin. Ülkemiz sıcaklıkları
20 ºC'nin üzerinde debileri ise 2–500 lt/sn arasında değişebilen bin
500 den fazla kaynağa sahip. Deniz kıyısında bulunan termal kaynaklar
turizm çeşitliliği açısından önemli avantajlar sağlamaktadır. Ayrıca
dağcılık ve ormanlık bölgelerinde bulunan termal kaynaklar ise çevre ve
doğa kullanımı dolayısıyla farklı çekici unsurlara sahiptir.
46 ilde 190 Kaplıca tesisimiz var
Ülkemizde
46 ilde 190 civarında kaplıca tesisi bulunmaktadır. Kültür ve Turizm
Bakanlığından termal amacına yönelik olarak (Sağlık Bakanlığınca kür
merkezi uygun görülen) turizm yatırım belgesi almış 10 tesisin yatak
sayısı 2.461, turizm işletme belgesi almış 30 tesisin yatak sayısı ise
8.562'dir. Yaklaşık olarak 16.000 yatak kapasiteli 156 tesis ise yerel
idare tarafından belgelendirilmiştir.
Türkiye'de Termal Turizmin Geleceği
Türkiye'de
turizm sektörünün klasik sacayağı olarak görülen deniz, güneş, kum
turizminin ardından termal turizmde büyük bir canlanma gözleniyor.
Devlet Planlama Teşkilatı'nın hazırladığı rapor, bu konudaki
potansiyeli gözler önüne seriyor. Türkiye Jeotermal Derneği Genel
Başkanı Orhan Mertoğlu, bazı termal tesislerde hem süre hem de tedavi
sebebiyle, deniz, kum, güneş turizminden yaklaşık iki katı daha büyük
olacağını söylüyor. Dünya Jeotermal Kongresi Dünya Başkan Yardımcısı ve
Türk Milli Komitesi Başkanı da olan Mertoğlu, Türkiye için öncelikli
hedefin, 2020 yılında kaplıca yatağı kapasitesini 1 milyon yatağa
çıkarması gerektiğini belirtiyor. 2020 yılında halen yılda 10 bin kişi
civarında olan yabancı termal turist (kürist) sayısının Avrupa
Birliği'ne girilmesi durumunda 1 milyon kişiye çıkabileceğini
belirtiliyor.
Hedef 30 milyon kişiye ulaşmak
Mertoğlu,
10 milyon kişi olan iç termal turist sayısının 30 milyon kişiye
çıkarılmasının hedeflenmesi gerektiğini, bu rakama ulaşılması
durumunda, termal turizm sektörünün Türkiye'ye yılda toplam 23 milyar
dolar ek ekonomik katkı sağlayacağının altını çiziyor. Mertoğlu,
"Devlet Planlama Teşkilatı'nın (DPT) 9. plan döneminde (2007-2013)
jeotermal elektrik üretimi, ısıtma (konut, termal tesis vb.), sera
ısıtma, kurutma, termal turizm hedeflerine ulaşılması için gerekli olan
yatırım tutarları toplamı 3,25 milyar dolar olarak gösteriliyor. Bu
yatırım yapıldığında Türkiye 16 milyar dolar kâr edecek." diyor.
Neler yapılması gerekiyor?
T.C.
Başbakanlık (DPT) 9. Kalkınma Raporu Madencilik Özel İhtisas Komisyonu
Enerji Hammaddeleri Alt Komisyonu'na bağlı olarak Türkiye Jeotermal
Derneği'nin koordinasyonu ile hazırlanmış olan Jeotermal Çalışma Grubu
Raporu'na göre ise 2013 yılında Türkiye'nin Termal Turizm hedefleri ve
buna göre beklenen ekonomik katkılar şu şekilde sıralanıyor.
*Şubat 2006 itibariyle 402 MWt olan termal turizm kullanımının 2013 yılında 1100 MWt'a ulaşması bekleniyor.
*Türkiye
2013 yılında termal turizm (kaplıca) yatağı kapasitesini 250.000 yatağa
çıkarmalıdır. 2004 yılı itibariyle bu değer yaklaşık 40.000'dir.
Ayrıca, yine 2013 yılında halen yılda 10.bin kişi civarında olan
yabancı termal turist sayısı Avrupa Birliğine girilmesi durumunda
250.000 kişiye çıkarmaktır.
*Şu
anda 10 milyon kişi olan iç termal turist (kaplıcada) sayısının 15
milyon kişiye çıkarılması hedeflenmelidir. Yani Termal Turizmde hedef
250.000 yabancı ve 15 Milyon yerli termal turist olmalıdır.
Buna göre beklenen ekonomik katkı;
Yerli termal turist 10
Milyon kişi x 1000 USD = 10 Milyar USD (Termal tedavi süresi 15 gün
olarak alınmıştır) 5 Milyon kişi x 400 USD = 2 Milyar USD (Termal
tedavi süresi 3 gün, hafta sonu vb) Toplam 12 Milyar USD ,
Yabancı termal turist 250.000
kişi x 2500 USD = 625 Milyon USD (Termal tedavi süresi 15 gün olarak
alınmıştır) Bu hedeflere ulaşılması durumunda, termal turizm sektörü
ülkemize yılda toplam 12 Milyar 625 Milyon USD ek ekonomik katkı sağlamış olacaktır. 
Kültür ve Turizm Bakanlığının YaklaşımıÜlkemizdeki
öz ve yenilenebilir olan jeotermal kaynakların daha etkin ve verimli
kullanmasına yönelik olarak geleneksel kaplıca kullanımından farklı bir
anlayış ve yaklaşım geliştirilmeye çalışılmaktadır. Termal turizmin
geliştirilmesi yönünde kür parkı, kür merkezi ve konaklama entegrasyonu
sağlayan tesisleri bünyesinde bulunduran uluslararası standartlara
sahip nitelikli tesislerin sayısı ile birlikte, turizm geliri ve turist
sayısının arttırılması hedeflenmektedir. Termal
turizmdeki anlayış, termal sularımızın yıkanma amaçlı kullanımı dışında
insan sağlığı, zindelik, rekreasyon, eğlence, dinlence ve spor
tesisleri gibi imkanların yer aldığı ve 12 ay boyunca hizmet verebilen
tesisler yaratmaktır. Sağlık ve termal turizmine yönelik çalışmalar
Bakanlığımızın turizmin çeşitlendirilerek ülke geneline yayılması
politikası içinde önemli yer tutmaktadır. Kültür
ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi ve Turizm Merkezleri tespitinde;
ülkenin doğal, tarihi, arkeolojik ve sosyo-kültürel turizm değerleri,
termal, kış, av ve su sporları ile sağlık turizmi ile mevcut diğer
turizm potansiyeli dikkate alınmaktadır. Bakanlığımızca termal
alanların koruma-kullanma dengesi çerçevesinde planlanması hedeflemekte
olup bu çalışmalara öncelik verilmektedir. Termal Turizm Kentleri Projesi
Sağlık
ve termal turizmin geliştirilmesi amacıyla Bakanlığımızca başlatılan
“Termal Turizm Kentleri Projesi” kapsamında ülkemizdeki jeotermal
potansiyeller dikkate alınarak bölgesel olarak yeni alanlar tespit
edilmiştir. Bu çalışma kapsamında jeotermal kaynak potansiyelinin
belirlenmesi ve buna bağlı olarak belirlenecek öneri alanlarda mülkiyet
araştırmasının yapılması, altyapı imkanlarının saptanması, alternatif
turizm türleriyle ilişkilendirilmesi ve sonucunda termal amaçlı gelişim
stratejilerinin belirleneceği araştırma raporu, il termal master planı
ve bölge termal master planı hazırlanarak belirlenen alanlarda çevre
düzeni planlarının hazırlanması Bakanlığımızca Türkiye Kalkınma Bankası
aracılığı ile hizmet alımı şeklinde yapılmaktadır. Bu çalışmaya veri
teşkil etmek üzere MTA Genel Müdürlüğü ile yapılan protokol sonucunda
söz konusu illerde bulunan jeotermal sahalara ilişkin olarak ayrıntılı
teknik bilgi ve etütler sağlanmaktadır.
 Elimizi çabuk tutmalıyız
Türkiye'de
kaplıca amaçlı olarak (~40 ºC) 50000 litre/saniye jeotermal su
üretilmesi, tahmini bir potansiyel değerdir. Bu da termal
potansiyelimizden ve kaplıcalardan günde en az 8 milyon kişinin
yararlanması demektir. Türkiye'de bu potansiyelin değerlendirilmesi
için; termal tesis için gerekli arsa, Valilik ve Belediyeler tarafından
temin edilip yatırımcıya kiralanarak, yine Valilik ve Belediyelerin,
Kültür ve Turizm Bakanlığının Finans Desteği ile, jeotermal termal su
üretim kuyusu, taşınması, dağıtımı, reenjeksiyonu ve benzeri sistemleri
kurup işletmesi, ucuz ve uygun termal su sağlanmalıdır.Özel İdare,
Belediye ve Özel Sektör birlikte veya Belediye şirketleri rekreatif ve
termal turizm amaçlı bu tür tesisleri kurup işletmelidirler.
Dünya'da Termal Turizme genel bir bakış
Dünya'da
çeşitli ülkeler termal turizmin insan sağlığında önemli bir yeri
olduğunun bilincinden hareketle termal turizm konusuna önem
vermektedir. Termal turizm amaçlı olarak senede Almanya ve Macaristan'a
10 milyon kişi, Rusya'ya 8 milyon kişi, Fransa'ya yaklaşık 1 milyon,
İsviçre'ye 800 bin kişi gitmektedir. 126 milyon nüfuslu Japonya'nın
Beppu şehrine sadece 13 milyon kişi termal turizm amaçlı olarak
gitmektedir. Avrupa'da birçok tedavi edici kaplıca merkezi mevcuttur.
Almanya, Fransa, İsviçre, İtalya, Yunanistan, Rusya, Macaristan ve Çek
Cumhuriyeti gibi ülkeler başta gelmektedir.
Almanya'da termal önemli bir sektör
Termal
turizm Avrupa ülkelerinden Almanya'da önemli sektör haline gelmiştir.
263 adet resmi belgeli termal merkez bulunan Almanya'da tesislerin
toplam yatak kapasitesi 750.000'dir. Almanya'nın Stuttgart kentinde
bulunan Das Leuze Kaplıca ve Rekreasyon Tesislerini yaz aylarında günde
8000 kişi ziyaret etmektedir. Bu rakam, yıllık ortalama 3000 kişi/gün
olmaktadır. Hekim teşhisi ve raporu olması şartıyla, kaplıca
tedavilerinin hem özel hem de kamu sağlık sigorta şirketleri tarafından
tam veya kısmen karşılandığı ülkelerden biridir. Çek Cumhuriyeti ve
Slovakya'da son yıllarda çok gelişmiş tedavi edici kaplıca merkezleri
kurulmuştur. İki ülkede 60 tedavi edici termal merkezi bulunmakta olup
senede 500.000'e yakın hastaya tedavi hizmetleri verilmektedir. Hekim
raporu olması kaydıyla, sigorta şirketleri tedavi masraflarını tam veya
kısmen karşılamaktadır. Ayrıca, Fransa'da 104, İspanya'da 128 adet ve
İtalya'da ise 360 civarında termal tesis bulunmaktadır. Rusya'da çok
sayıda kür merkezi bulunmakta olduğu ve yılda 8 milyon turistin geldiği
belirtilmektedir. Japonya'da 1500 adet kaplıcada 100 milyon geceleme
kapasiteli termal turizm yapılmaktadır. Beppu'da 1000 litre/saniye
jeotermal su termal turizm amaçlı kullanılmaktadır. Amerika Birleşik
Devletleri'ndeki Arkansas eyaletinde ise 55 bin kişinin yararlanacağı
termal tesislerin yapılmış olduğu, Hawai'de turizmi 12 aya yaymak için
termal sulardan yararlanılarak yeni kurulan tesisler ile termal turizm
ağırlıklı uygulamalara başladığı bilinmektedir. ------------------------------------------------------------------------------------------------------- Türkiye'nin Termal Başkenti Afyonkarahisar'a Yatırımlar Ve Dünyanın En Büyük Kapalı Kayak Merkezi ''Kar Vadisi'' Projesi
|